Projekt „Chodźwa na dożynki” w gminie Siepraw
Warsztaty rękodzieła, scenariusz obrzędu dożynkowego, plenerowa wystawa malarstwa i pokazy konne wzbogaciły XXVI Dożynki Powiatu Myślenickiego w Sieprawiu. Wszystkie te działania połączył projekt „Chodźwa na dożynki”, zrealizowany przez Stowarzyszenie Przyjaciół Ziemi Sieprawskiej z udziałem mieszkańców gminy.
Wsparcie z programu „Aktywna wieś”
Stowarzyszenie znalazło się w gronie beneficjentów pierwszej edycji programu inicjatyw lokalnych „Aktywna wieś”, uruchomionego przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi w formie otwartego konkursu ofert. Na realizację projektu pozyskało 10 300 zł dofinansowania i przeznaczyło 3 550 zł środków własnych.
Program „Aktywna wieś” wspiera inicjatywy, które zwiększają aktywność mieszkańców terenów wiejskich. Jednym z jego obszarów są wydarzenia związane z kulturą, tradycją i tożsamością wsi. Konkurs zakłada również ochronę dziedzictwa kulturowego, przekazywanie wiedzy o kulturze ludowej między pokoleniami oraz pielęgnowanie regionalnych obrzędów i umiejętności.
Projekt stowarzyszenia odpowiadał właśnie na te cele: mieszkańcy nie tylko uczestniczyli w dożynkach, lecz także współtworzyli ich oprawę i poznawali znaczenie dawnych zwyczajów.
Dożynki powiatowe wracają do Sieprawia
Pomysł zrodził się z myślą o szczególnym wydarzeniu. Gmina Siepraw po raz ostatni gościła dożynki powiatowe w 2015 roku. Powrót tego święta po jedenastu latach stał się okazją, by godnie przyjąć gości i zaproponować mieszkańcom więcej sposobów uczestnictwa w przygotowaniach.
Warsztaty, które nie skończyły się na jednym spotkaniu
Pierwszym z działań były warsztaty rękodzieła prowadzone przez Iwonę Szlachtę. Zainteresowanie uczestników wykroczyło poza plan jednego spotkania.
Grupa spotykała się jeszcze kilkakrotnie z własnej inicjatywy, przygotowując dekoracje sceny dożynkowej i stołów dla zaproszonych gości oraz dożynkowe kotyliony. Warsztaty zachęciły również mieszkańców do udziału w konkursie dekoracji obejść dożynkowych, zorganizowanym przez Gminny Ośrodek Kultury i Sportu w Sieprawiu.
Obrzęd dożynkowy zapisany na przyszłość
Ważną częścią projektu było przygotowanie scenariusza rekonstrukcji obrzędu dożynkowego. Zadanie powierzono Markowi Harbaczewskiemu, specjaliście zajmującemu się etnografią i kulturą Krakowiaków Zachodnich.
Scenariusz pozwoli zachować opis dawnej symboliki, nazewnictwa i przebiegu obrzędu, a także wykorzystać tę wiedzę przy kolejnych wydarzeniach. Dzięki temu praca wykonana na potrzeby tegorocznych dożynek może służyć również następnym pokoleniom.
Korowód, malarstwo i konie
Podczas święta, które odbyło się 30 sierpnia 2026 r., przez Siepraw przeszedł korowód z udziałem reprezentacji gmin powiatu myślenickiego.
Mieszkańcy i turyści mogli także obejrzeć plenerową wystawę reprodukcji obrazów Wincentego Wodzinowskiego. Materiały do przygotowania ekspozycji udostępniły Muzeum Narodowe w Krakowie, Muzeum Narodowe w Warszawie oraz Muzeum Narodowe Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego w Szreniawie.
Dopełnieniem programu były pokazy konne, ujeżdżanie oraz przejażdżki bryczką. Za tę część projektu odpowiadał Leszek Molus. Całość działań z ramienia Stowarzyszenia Przyjaciół Ziemi Sieprawskiej koordynowała Natalia Postrzech.
Wspólne święto
„Chodźwa na dożynki” pokazało, ile można osiągnąć, gdy mieszkańcy mają możliwość wspólnej pracy nad lokalnym świętem. Dodatkowe spotkania warsztatowe, przygotowane własnoręcznie dekoracje i zaangażowanie osób odpowiedzialnych za poszczególne działania stały się równie ważną częścią projektu jak sam dzień dożynek.
W takich przedsięwzięciach liczą się szczegóły, wzajemna pomoc i życzliwość – to one sprawiają, że wydarzenie staje się naprawdę wspólne.
Program „Aktywna wieś” okazał się dobrym narzędziem dla małej społeczności, która miała pomysł i chciała zrealizować go razem.
